De Wikilibros, la colección de libros de texto de contenido libre.

Tabla de contenidos 1 Colores 2 Expresiones Coloquiales 2.1 Saludos 2.2 Interjecciones 2.3 Frases usuales 2.4 Insultos e Improperios 2.5 Otras frases 3 Lenguas 3.1 Nombre de las lenguas 4 Lugares y países 4.1 ÁfricaAfriko 4.2 AméricaAmeriko 4.2.1 SuraméricaSudameriko 4.2.2 América Central y El Mar CaribeMezameriko kaj Kariba Maro 4.2.3 NorteaméricaNordameriko 4.3 AsiaAzio 4.3.1 Medio OrienteMezoriento 4.3.2 Asia OrientalOrienta Azio 4.4 EuropaEŭropo 4.5 OceaníaOceanio 4.6 AntártidaAntarkto 4.7 Enlaces útilesUtilaj Ligiiloj

[editar] Colores

Los colores en esperanto son éstos:

ruĝa rojo	nigra negro	viola morado púrpura violeta	verda verde
oranĝa anaranjado naranja	griza gris	blua azul	ruĝeta rosado
flava amarillo	blanka blanco	grizflava beige	bruna marrón café castaño

Los colores suelen usarse como adjetivos, y como tales acaban en a.

• Verda arbo - Un árbol verde
• Brunaj katoj - Gatos cafés

No obstante a veces pueden usarse como sustantivos y aparecer acabados en o.

• La verdo de la herbo - el verdor de la hierba, o el verde de la hierba
  Obsérvese la diferencia con: La verda herbo - la hierba verde; en donde sí que actúa como adjetivo.
• La bluo de la maro o también La mara bluo - El azul del mar; azul marino

[editar] Expresiones Coloquiales

[editar] Saludos Saluton! - ¡Hola! Bonan matenon! - ¡Buenos días! (Buena mañana) Bonan vesperon! - ¡Buenas tardes! Bonan nokton! - ¡Buenas noches! Kiel vi fartas? - ¿Cómo estás?/¿Cómo te encuentras? Adiaŭ! - ¡Adiós! Ĝis (la revido)! - ¡Hasta la vista! Estas bela tago - Es un bonito día

[editar] Interjecciones ha!: ¡ah! brave!: ¡bravo! he!: ¡eh! hura!: ¡hurra!, ¡viva! ho!: ¡oh! helpon!: ¡socorro! ve!: ¡ay! for!: ¡fuera!

[editar] Frases usuales Mi nomiĝas... - Yo me llamo... Bone - Está bien Tre bone/Bonege - Muy bien Kiel vi nomiĝas? - ¿Cómo te llamas? Ĉu vi parolas Esperanton? - ¿Hablas usted Esperanto? Dankon/Dankegon - Gracias Je via sano - ¡A tu salud! en un brindis Sanon! - ¡Salud!

[editar] Insultos e Improperios

• damne! - maldita sea!
• diable! - diablos!
• fek'! - mierda!
• merdulo - mierda
• putino - prostituta
• kreteno - cretino
• stultulo - estúpido
• idioto - idiota
• diofeka-furzo!
• kacen!
• bigoto
• blagulo
• ventkapulo
• bugren!
• forfikiĝu!
• fuŝulo
• kokrito
• piĉen!
• pug-lekanto
• sencerbulo

[editar] Otras frases

1. Kiel vi fartas? ['ki.el vi 'far.tas]: ¿Cómo estás?
2. Mi fartas bonege! [mi 'far.tas 'bo.ne.ge]: Estoy muy bien!
3. Mi fartas bone [mi 'far.tas 'bo.ne.]: Estoy bien
4. Mi fartas bonete [mi 'far.tas bo.'ne.te]: Estoy bien
5. Mi ne fartas tre bone [mi ne 'far.tas tre 'bo.ne]: No estoy muy bien
6. Kiom da jaroj vi havas? ['ki.om da 'ia.roi vi 'ja.vas]: Cuántos años tienes?
7. Mi havas ... jarojn [mi 'ja.vas ... 'ia.roi]: Tengo.... años
8. Mi ne scias [mi ne 'stsi.as]: No lo sé
9. Mi ne ŝatas tion [mi ne 'sha.tas]: No me gusta eso
10. Mi estas preta [mi 'es.tas 'pre.ta]: Estoy listo
11. Ni iru! [ni 'i.ru]: Vamos!
12. Mi bedaŭras [mi be.'dau.ras]: Lo siento
13. Komerco kaj financo [ko.'mer.tso kai fi.'nan.tso]: Comercio y fianzas
14. Kion vi studas? ['ki.on vi s.'tu.das]: ¿Qué estudias?
15. Kion vi lernas? ['ki.on vi 'ler.nas]: ¿Qué aprendes?
16. Mi studas... [Mi s.'tu.das]: Estudio...
17. Mi lernas... [Mi 'ler.nas]: Aprendo...
18. leĝon/juron []: leyes
19. medicinon []: medicina
20. ekonomikon []: economía
21. lingvojn []: idiomas
22. lingvistikon []: lingüística
23. matematikon []: matemática
24. kemion [ke.'mi.on]: química
25. fizikon [fi.'zi.kon]: física
26. komputikon [kom.pu.'ti.kon]: informática
27. En kio universitato vi studas? []: En qué universidad estudia/estudias? (formal/informal)
28. Mi studas en... []: Estudio en ...
29. Mi havas kurson hodiaŭ []: Tengo clases hoy
30. Mi estas libera hodiaŭ []: Estoy disponible hoy
31. Ĉu vi estas en gimnazio? []: Está/Estás (formal/informal) en secundaria?
32. Mi estas en gimnazio []: Estoy en secundaria.
33. Mi devas iri al mia klaso nun []: Debo ir a clases ahora
34. Emocioj kaj opinioj []: Emociones y Opiniones
35. Ĉu vi ŝatas ĝin? []: Le/Te (formal/informal) gusta?
36. Rigardu! []: Mira!
37. Aŭskultu! []: Escucha!
38. Bona! []: genial!
39. Bonega! []: Impresionante!
40. Manĝaĵo kaj manĝejo []: Comida y Restaurante
41. Saneco & Malsaneco []: Salud & Enfermedad
42. Mi uzas la (kontraŭkoncipan) pilolon []: Tomo la píldora.
43. Ĉu vi havas dolorojn? []: Le/Te (formal/informal) duele?
44. Ĉu ĝi doloras? []: Duele?
45. Ĉu ĝi doloras, se mi faras tion? []: Duele cuando hago esto?
46. Ĉu vi povas iri? []: Puede/Puedes (formal/informal) caminar?
47. Mi bezonas rulseĝon []: Necesito una silla de ruedas
48. Kie estas la plej apuda apotekon? []: Dónde está la farmacia/drogueria más cercana?
49. Ĉu mi povas ricevi ĝin sen preskribo? []: Puedo llevarlo sin receta?
50. Ĉu vi havas ion kontraŭ insektmordoj? []: Tiene algo para piquetes de insectos?
51. Ĉu vi havas ion kontraŭ sunbrulemo? []: Tiene algo para quemaduras solares?
52. Mi havas preskribon de kuracisto []: Tengo una receta médica.
53. Mi bezonas ion por... []: Necesito algo para ...
54. Kiom ofte mi devus preni ĝin? []: Cada cuánto debo tomarlo?
55. La ŝtormo alvenas al la plaĝo []: La tormenta llega a la playa
56. Tiuj homoj aŭdas laŭtan sonon []: Estas personas oyen un ruido fuerte
57. Mi prenas la ruĝan lampon []: Yo traigo la lampara roja
58. Ŝi vidas malgrandan birdon []: Ella ve un pájaro pequeño
59. Ni trovas malnovan konstruaĵon []: Encontramos un edificio viejo
60. Mi serĉas miajn ŝlosilojn []: Busco mis llaves
61. Mi tuŝas vian kapon []: Te toco la cabeza
62. Li volas novan blankan aŭton []: Quiere un nuevo coche blanco
63. Ŝi malfermas la rompitan fenestron []: Ella abre la ventana rota

[editar] Lenguas

Con los nombres de los países y las regiones del mundo se pueden hacer los nombres de las lenguas. Las lenguas en Esperanto se dicen como adjetivos es decir con la terminación a; algunas veces para precisar se coloca la palabra lingvo - lengua.

Baza Angla - Basic English Bliso - Bliss Esperanto o también La Esperanta (lingvo) - Esperanto Idiomo Neŭtrala - Idioma Neutral Ido - Ido Intergloso - Interglossa Interlingvao - Interlingua Interlingveo - Interlingue Latino sen fleksio - Latino sine flexione Lingva-Frankao - Lingua Franca Loglano - Loglan Novialo - Novial Okcidentalo - Occidental Solresolo - Solresol Toki-pono - Toki pona Volapuko - Volapük

Planlingvoj - Lenguas Artificiales

• La indonezia lingvo o sólo La indonezia -Indonesio; la lengua de Indonesia
• La gvarania lingvo - Guaraní
• La araba lingvo o sólo La araba - Lengua árabe; Árabe
• La ĉina lingvo o sólo La ĉina - Chino; Lengua de los chinos
• Mi ne parolas la lingvon anglan - Yo no hablo la lengua inglesa // Yo no hablo inglés
• Mi estas lernanta la germana lingvo - Estoy aprendiendo alemán

También puede decirse en una palabra el nombre de una lengua y se pueden crear palabas compuestas para decir otras expresiones:

• Francalingvo - Francés
• Hispanparolanto - Hispanohablante
• Japanlingve - En la lengua Japonesa, en el japonés
• Angligi - Traducir al inglés; volver inglés; "anglificar"

Existen otras lenguas que no tienen un nombre que se derive del nombre de un país o una región; por lo tanto estas lenguas terminan en o, la terminación del sustantivo y no se les antepone el artículo la; Para todas estas lenguas puede usarse la terminación del adjetivo y es artículo pero se prefiere la terminación o

• Esperanto o también La Esperanta (lingvo) - Esperanto
• Sanskrito o La Sanskrita (lingvo) - Sánscrito
• Latino - Latín
• Urduo - Urdú
• Ido - Ido
• Volapuko - Volapük
• Lingva-Frankao - Lingua Franca
• Papiamento - Papiamento
• Toki-pono - Toki pona

[editar] Nombre de las lenguas

afrikansa - afrikaans ajmara - aymara albana - albano angla - inglés araba - árabe araukana - araucano o mapuche armena - armenio beliza kreola - criollo de Bélice belorusa - bielorruso bengala - bengalí cebuana - cebuano ceĥa - checo ĉina - chino dana - danés euska aŭ vaska - euskara o vasco filipina aŭ Tagaloga - filipino o tagalog finna - finés o finlandés franca - francés galega - gallego germana - alemán greka - griego gvarania - guaraní haitia - haitiano hinda - hindú

hispana aŭ kastilia - español o castellano hondura kreola - criollo hondureño indonezia - indonesio irlanda - irlandés itala - italiano jamajka kreola - criollo jamaiquino o creol de Jamaica japana - japonés java - javanés joruba - yorubá kataluna - catalán keĉua - quechua korea - coreano kostarika kreola - criollo costarricence o creol de Costa Rica kroata - croata latva - latvio litova - lituano luksemburga - luxemburgués majaa - maya malajalama - malayo marata - marhatti mongola - mongol nahua aŭ Azteka - nahuatl o azteca

nederlanda - neerlandés u holandés norvega - noruego panama kreola - criollo panameño panĝaba - punjabí papiamento - papiamento persa - persa pola - polaco portugala - portugués ruanda - kinyarwanda o idioma de Ruanda rumana - rumano rusa - ruso serba - serbio slovaka - eslovaco surinama - surinamés sveda - sueco tamila - tamil telugu - telugu tibeta - tibetano turka - turco ukraina - ucraniano urduo - urdú vjetnama - vietnamita zulua - zulú

[editar] Lugares y países

Los nombres de los países o regiones, tanto como los demás nombres propios, en Esperanto se escriben teniendo en cuenta los principios escenciales de la lengua, todos ellos terminan con o la terminación del sustantivo.

• Kolombio - Colombia
• Bulgario - Bulgaria

Hay que tener en cuenta que no se usan artículos antes del nombre del país como se acostumbra algunas veces en Castellano.

• El Perú tiene costa en el Océano Pacífico... - Peruo havas marbordo en la Pacifika Oceano...

Los gentilicios de cualquier país o región se forma con el sufijo ~an o en su defecto las palabras ano o loĝanto cuando el nombre tenga varias palabras:

• Burkino : Burkina
  Burkinano : Habitante de Burkina
• Trinidado kaj Tobago : Trinidad y Tobago
  Loĝanto de Trinidado kaj Tobago aŭ ano de Trinidado kaj Tobago
• Sao-Tomeo kaj Principeo : ano de Sao-Tomeo kaj Principeo. No se dice Sao-Tomeo kaj Principeano

También pueden usarse siglas para referirse a los países siempre y cuando sea claro

• Konga Demokrata Respubliko: República Democrática del Congo
  ano aŭ loĝanto de Konga Demokrata Respubliko que también puede escribirse KDR-ano
• Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj:ano de Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj, ano de UAE, UAE-ano

[editar] África
Afriko

• Alĝerio ^eo: Argelia ^es
• Angolo ^eo: Angola ^es
• Benino ^eo: Benín ^es
• Bocvano ^eo: Botswana ^es
• Burkino ^eo: Burkina Faso ^es
• Burundo ^eo: Burundí ^es
• Centr-Afrika Respubliko ^eo: Cepública centroafricana ^es
• Ĉado ^eo: Chad ^es
• Ebur-Bordo ^eo: Costa de Marfil ^es
• Egiptujo ^eo: Egipto ^es
• Ekvatora Gvineo ^eo: Guinea Ecuatorial ^es
• Eritreo ^eo: Eritrea ^es
• Etiopujo ^eo: Etiopía ^es
• Gabono ^eo: Gabón ^es
• Gambio ^eo: Gambia ^es
• Ganao ^eo: Ghana ^es
• Gvineo ^eo: Guinea ^es
• Gvineo Bisaŭa ^eo: Guinea Bissau ^es
• Ĝibutio ^eo: Yibuti ^es
• Kabo-Verdo ^eo: Cabo Verde ^es
• Kameruno ^eo: Camerún ^es
• Kenjo ^eo: Kenia ^es
• Komoroj ^eo: Komores ^es
• Konga Respubliko ^eo: República del Congo ^es
• Konga Demokrata Respubliko ^eo: República Democrática del Congo ^es
• Lesoto ^eo: Lesoto ^es
• Liberio ^eo: Liberia ^es
• Libio ^eo: Libia ^es
• Madagaskaro ^eo: Madagascar ^es
• Majoto ^eo: Mayotte o Islas Comores ^es
• Malavio ^eo: Malawi ^es
• Malio ^eo: Malí ^es
• Maroko ^eo: Marruecos ^es
• Maŭricio ^eo: Mauricio ^es
• Maŭritanujo ^eo: Mauritania ^es
• Mozambiko ^eo: Mozambique ^es
• Namibio ^eo: Namibia ^es
• Niĝerio ^eo: Nigeria ^es
• Niĝero ^eo: Niger ^es
• Okcidenta Saharo ^eo: Sahara Occidental ^es
• Reunio ^eo: Reunión ^es
• Ruando ^eo: Ruanda ^es
• Sao-Tomeo kaj Principeo ^eo: Santo Tomé y Príncipe ^es
• Sejŝeloj ^eo: Seychelles ^es
• Senegalo ^eo: Senegal ^es
• Sent-Heleno ^eo: Santa Elena ^es
• Siera-Leono ^eo: Sierra Leona ^es
• Somalujo ^eo: Somalia ^es
• Sud-Afriko ^eo: Sudáfrica ^es
• Sudano ^eo: Sudán ^es
• Svazilando ^eo: Swazilandia ^es
• Tanzanio ^eo: Tanzania ^es
• Togo ^eo: Togo ^es
• Tunizio ^eo: Tunicia ^es
• Ugando ^eo: Uganda ^es
• Zambio ^eo: Zambia ^es
• Zimbabvo ^eo: Zimbabue ^es

[editar] América
Ameriko

[editar] Suramérica
Sudameriko

Argentino: Argentina Malvinoj aŭ Falklandoj: Las Malvinas, Islas Falkland Bolivio: Bolivia Brazilo: Brasil Ĉilio: Chile Ekvadoro: Ecuador Franca Gviano: Guyana Francesa Gujano: Guayana Kolombio: Colombia Kafoproduktema zono: Eje Cafetero Paragvajo: Paraguay Peruo: Perú Puerto-Riko: Puerto Rico Surinamo: Suriman Urugvajo: Uruguay Venezuelo: Venezuela Trinidado kaj Tobago: Trinidad y Tobago Sud-Georgio kaj Sud-Sandviĉinsuloj: Islas Georgia del Sur y Sandwich del Sur

Sudameriko - Suramérica

[editar] América Central y El Mar Caribe
Mezameriko kaj Kariba Maro

• Angvilo: Isla Anguilla o Anguila
• Antigvo-Barbudo: Antigua y Barbuda
• Arubo: Aruba
• Bahamoj: Bahamas
• Barbado: Barbados
• Belizo: Belice
• Bermudoj: Las Bermudas
• Britaj Virgulininsuloj: Islas Virgenes Británicas
• Domingo: República Dominicana
• Dominiko: Dominica
• Grenado: Granada
• Gvadelupo: Guadalupe
• Gvatemalo: Guatemala
• Haitio: Haití
• Honduro: Honduras
• Jamajko: Jamaica
• Kejmanoj: Islas Caimán
• Kostariko: Costa Rica
• Kubo: Cuba
• Martiniko: Martinica
• Moncerato: Montserrat
• Nederlandaj Antiloj: Antillas Holandesas
• Nikaragvo: Nicaragua
• Panamo: Panama
• Salvadoro: El Salvador
• Sent-Kristofo kaj Neviso: Saint Kitts y Nevis
• Sent-Lucio: Santa Lucía
• Sent-Piero kaj Mikelono: Sant Pierre y Miquelon
• Sent-Vincento kaj la Grenadinoj: San Vicente y Granadinas
• Turkoj kaj Kajkoj: Turkos y Caicos
• Usonaj Virgulininsuloj: Islas Virgenes Estadounidenses

[editar] Norteamérica
Nordameriko

• Gronlando: Groenlandia
• Kanado: Canadá
• Meksiko: México
• Usono: Estados Unidos

[editar] Asia
Azio

[editar] Medio Oriente
Mezoriento

• Azerbajĝano^eo: Azerbaiyán^es
• Afganujo^eo: Afganistán^es
• Armenujo^eo: Armenia^es
• Barejno^eo: Bahrein^es
• Irako^eo: Irak^es
• Irano^eo: Irán^es
• Israelo^eo: Israel^es
• Jemeno^eo: Yemén^es
• Jordanio^eo: Jordania^es
• Kataro^eo: Qatar^es
• Kazaĥujo^eo: Kasajstán^es
• Kirgizujo^eo
• Kuvajto^eo: Kuwait^es
• Libano^eo: Líbano^es
• Omano^eo: Omán^es
• Pakistano^eo: Pakistán^es
• Saŭda Arabujo^eo: Arabia Saudí^es
• Taĝikujo^eo
• Turkmenujo^eo: Turmekistán^es
• Turkujo^eo: Turquía^es
• Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj^eo: Emiratos Árabes Unidos^es
• Uzbekujo^eo: Uzbekistán^es
• Kipro^eo: Chipre^es
• Sirio^eo: Siria^es

[editar] Asia Oriental
Orienta Azio

• Bangladeŝo: Bangladesh
• Barato Hindujo: Bharat o India
• Birmo aux Mjanmao : Birmania o Myanmmar
• Brita Hindoceana Teritorio: Territorio Británico del oceano Indico
• Brunejo: Brunei
• Butano: Bután
• Ĉagosarkipelago: Archipiélago de Chagos
• Ĉinujo: China
• Filipinoj: Filipinas
• Honkongo: Hong Kong
• Indonezio: Indonesia
• Japanujo: Japón
• Kamboĝo: Camboya
• Laoso: Laos
• Makao: Macao
• Malajzio: Malasia
• Maldivoj: Maldivas
• Mongolujo: Mongolia
• Nepalo: Nepal
• Nord-Koreujo: Corea del Norte
• Orienta Timoro: Timor Oriental
• Rusujo: Rusia
• Singapuro: Singapur
• Sri-Lanko: Sri Lanka
• Sud-Koreujo: Corea del Sur
• Tajlando: Tailandia
• Tajvano: Taiwan
• Vjetnamujo: Vietnam

[editar] Europa
Eŭropo

• Albanujo: Albania
• Andoro: Andorra
• Aŭstrujo: Austria
• Belgujo: Belgica
• Belorusujo: Bielorrusia
• Bosnujo kaj Hercegovino: Bosnia y Herzagovina
• Britujo: Gran Bretaña
• Bulgarujo: Bulgaria
• Ĉeĥujo: República Checa
• Danujo: Dinamarca
• Estonujo: Estonia
• Ferooj: Las Feróes
• Finnlando: Finlandia
• Francujo: Francia
• Germanujo: Alemania
• Grekujo: Grecia
• Ĝibraltaro: Gibraltar
• Hispanujo: España
• Hungarujo: Hungría
• Irlando: Irlanda
• Islando: Islandia
• Italujo: Italia
• Kroatujo: Croacia
• Latvujo: Latvia
• Liĥtenŝtejno: Liechtenstein
• Litovujo: Lituania
• Luksemburgo: Luxemburgo
• Makedonujo: Macedonia
• Malto: Malta
• Moldavujo: Moldavia
• Monako: Mónaco
• Montenegro: Montenegro
• Nederlando: Holanda
• Norvegujo: Noruega
• Pollando: Polonia
• Portugalujo: Portugués
• Rumanujo: Rumania
• Rusujo: Rusia
• San-Marino: San Marino
• Serbujo: Serbia
• Slovakujo: Eslovaquia
• Slovenujo: Eslovenia
• Svedujo: Suecia
• Svislando: Suiza
• Turkujo: Turquía
• Ukrainujo: Ucrania
• Vatikano: Vaticano

[editar] Oceanía
Oceanio

• Aŭstralio: Australia
• Fiĝioj: Fidji
• Franca Polinezio: Polinesia francesa
• Gvamo: Guam
• Jonstonatolo:
• Kiribato: Kiribatí
• Kokosinsuloj: Islas Cock
• Kristnaskinsulo: Islas Navidad
• Kukinsuloj: Islas Cook
• Marŝaloj: Islas Marshall
• Midvejinsuloj:
• Mikronezio: Micronesia
• Nauro:
• Niuo:
• Nord-Marianoj:
• Norfolkinsulo:
• Nov-Kaledonio: Nueva Caledonia
• Nov-Zelando: Nueva Zelanda
• Palaŭo:
• Papuo-Nov-Gvineo: Papua nueva Guinea
• Pitkarna Insulo:
• Salomonoj: Islas Salomón
• Samoo: Samoa
• Tokelao:
• Tongo: Tongo
• Tuvalo: Tuvalú
• Usona Samoo: Samoa Estadounidense
• Usonaj malgrandaj insuloj:
• Valiso kaj Futuno:
• Vejkinsulo:
• Vanuatuo:

[editar] Antártida
Antarkto

• Antarkto: Antártida
• Buvetinsulo: Isla Bouvet. En noruego:Bouvetøya
• Herda kaj Makdonaldaj Insuloj: Islas Heard and McDonald
• Francaj Sudaj Teritorioj: Territorios australes franceses

[editar] Enlaces útiles
Utilaj Ligiiloj

• La TTT de bertilo